{"id":7944,"date":"2018-03-06T09:32:00","date_gmt":"2018-03-06T05:32:00","guid":{"rendered":"http:\/\/mediazona.az\/?p=7944"},"modified":"2018-03-06T09:32:00","modified_gmt":"2018-03-06T05:32:00","slug":"od-c%c9%99rs%c9%99nb%c9%99si-bu-usulla-x%c9%99st%c9%99likl%c9%99rd%c9%99n-xilas-olun","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mediazona.az\/?p=7944","title":{"rendered":"Od \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si &#8211; Bu \u00fcsulla x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n xilas olun"},"content":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn ilax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n ikincisi &#8211; Od \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259sidir. Bu \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 xalq aras\u0131nda &#8220;\u00dcsg\u00fc \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259&#8221;, &#8220;Add\u0131 \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259&#8221; kimi d\u0259 adland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Bu \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259nin \u00f6z\u0259lliyi bar\u0259d\u0259\u00a0Publika.az-a dan\u0131\u015fan AMEA Folklor \u0130nstitutu, &#8220;Folklor v\u0259 yaz\u0131l\u0131 \u0259d\u0259biyyat \u015f\u00f6b\u0259si&#8221;nin b\u00f6y\u00fck elmi i\u015f\u00e7isi, Filologiya \u00fczr\u0259 f\u0259ls\u0259f\u0259 doktoru \u018fpo\u015f V\u0259liyev bildirib ki, q\u0259dim d\u00f6vrl\u0259rd\u0259n t\u00fcrk xalqlar\u0131nda da g\u00fcn\u0259\u015f\u0259, oda, at\u0259\u015f\u0259 b\u00f6y\u00fck h\u00f6rm\u0259t, inam olub.<\/p>\n<p>&#8220;\u0130nsanlar odu qoruyub, oca\u011f\u0131 ill\u0259rl\u0259 s\u00f6nm\u0259y\u0259 qoymay\u0131blar. Oda andlar i\u00e7ilib, m\u00fcxt\u0259lif m\u0259rasiml\u0259r t\u0259\u015fkil edilm\u0259kl\u0259, insanlar \u00f6z \u015f\u00fckranl\u0131qlar\u0131n\u0131 ifad\u0259 edibl\u0259r. El aras\u0131nda yay\u0131lan ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 Od \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259sind\u0259 tonqal qalay\u0131b, \u00fc\u00e7 d\u0259f\u0259 &#8220;A\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131m, azar\u0131m-bezar\u0131m odda yans\u0131n&#8221; dey\u0259r\u0259k, odun \u00fcst\u00fcnd\u0259n tullanmaqla x\u0259st\u0259likl\u0259rd\u0259n xilas olunur, azar-bezarlar\u0131 yand\u0131r\u0131rlar. Dig\u0259r \u00fc\u00e7 \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259d\u0259 oldu\u011fu kimi, od \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259sind\u0259 d\u0259 yem\u0259kl\u0259r, \u015firniyyatlar haz\u0131rlan\u0131r, oca\u011f\u0131n \u00fcst\u00fc bo\u015f qalm\u0131r. Od \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259sind\u0259 odun, tonqal\u0131n yand\u0131r\u0131lmas\u0131 h\u0259m q\u0131\u015f\u0131n soyu\u011fundan xilas olmaq, h\u0259m d\u0259 g\u0259l\u0259c\u0259k ilin isti, b\u0259r\u0259k\u0259tli ke\u00e7m\u0259sin\u0259 i\u015far\u0259 say\u0131l\u0131r. Od, tonqal, at\u0259\u015f, g\u00fcn\u0259\u015f istiliyin m\u0259nas\u0131n\u0131 da\u015f\u0131y\u0131r v\u0259 yaz f\u0259slinin ba\u015flanmas\u0131 da havalar\u0131n isinm\u0259sinin \u0259sas g\u00f6st\u0259ricisidir&#8221;.<\/p>\n<p>Folklor\u015f\u00fcnas\u0131n s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, q\u0259dim zamanlarda k\u0259nd yerl\u0259rind\u0259 Od \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259sinin ba\u015flanmas\u0131n\u0131 x\u0259b\u0259r verm\u0259k v\u0259 insanlar\u0131 bir yer\u0259 toplamaq \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259mi\u015f\u0259 da\u011flar\u0131n ba\u015f\u0131nda tonqallar qalanard\u0131:<\/p>\n<div class=\"AdributorNativeVideo\">&#8220;\u018fg\u0259r da\u011flar olmasa h\u00fcnd\u00fcr yerl\u0259r se\u00e7\u0259r\u0259k, o hiss\u0259l\u0259rd\u0259 tonqal yand\u0131rarlarm\u0131\u015f. T\u00fcrk xalqlar\u0131 da\u011f ba\u015f\u0131nda tonqal qalamaqla, oddan h\u0259m \u015fad g\u00fcnl\u0259rind\u0259 \u015f\u0259nl\u0259nm\u0259y\u0259, h\u0259m d\u0259 d\u00fc\u015fm\u0259nin h\u00fccumu zaman\u0131 m\u00fcdafi\u0259 olunma\u011fa topla\u015fmaq \u00fc\u00e7\u00fcn i\u015far\u0259 verirmi\u015fl\u0259r. Da\u011f ba\u015f\u0131nda, h\u00fcnd\u00fcr yerl\u0259rd\u0259 qalanan tonqal\u0131n say\u0131na g\u00f6r\u0259 q\u0259dim t\u00fcrkl\u0259r uzaqdan-uza\u011fa h\u0259min oban\u0131n, elin v\u0259ziyy\u0259tini t\u0259yin ed\u0259r\u0259k, k\u00f6m\u0259y\u0259 getmi\u015fl\u0259r. Bunu &#8220;Kitabi D\u0259d\u0259 Qorqud&#8221; dastan\u0131nda da ayd\u0131n g\u00f6rm\u0259k olar. &#8220;D\u0259d\u0259 Qorqud&#8221; filminin sonunda D\u0259d\u0259 Qorqud Bams\u0131 Beyr\u0259yin o\u011fluna deyir ki, &#8220;Bir tonqal qalayanda elimiz \u015f\u0259nliy\u0259 y\u0131\u011f\u0131\u015f\u0131r, iki tonqal qalayanda basq\u0131ndan, ya\u011f\u0131 h\u00fccumundan qorunma\u011fa y\u0131\u011f\u0131\u015f\u0131r. \u00dc\u00e7 tonqal qalayanda z\u0259hm\u0259t\u0259 topla\u015f\u0131r\u0131q&#8221;. Xalq\u0131n h\u0259m \u015fad, h\u0259m d\u0259 b\u0259d g\u00fcn\u00fcnd\u0259 tonqal\u0131n k\u00f6m\u0259y\u0259 g\u0259lm\u0259si v\u0259 onun yand\u0131r\u0131lmas\u0131 il\u0259 m\u00fc\u0259yy\u0259n i\u015fl\u0259rin b\u0259yan edilm\u0259si odun m\u00fcq\u0259dd\u0259sliyini bir daha diqq\u0259t\u0259 \u00e7atd\u0131r\u0131r.<\/div>\n<p>Od \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259si ayin v\u0259 m\u0259rasiml\u0259rind\u0259n biri g\u00fcn\u0259\u015fi \u00e7a\u011f\u0131rmaq, istiliyin olmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn icra edil\u0259n &#8220;Qodu-qodu&#8221; oyunudur. \u0130nsanlar G\u00fcn\u0259\u015fi \u00e7a\u011f\u0131rmaq \u00fc\u00e7\u00fcn &#8220;Qodu-qodu&#8221; mahn\u0131s\u0131 oxuyar, ondan istilik dil\u0259y\u0259rl\u0259r. &#8220;Qodu-qodu&#8221; m\u0259rasimind\u0259 k\u0259nd cavanlar\u0131 \u00fcz\u0259ri q\u0131rm\u0131z\u0131 b\u0259z\u0259dilmi\u015f \u00e7\u00f6m\u00e7\u0259ni G\u00fcn\u0259\u015fin r\u0259mzi kimi g\u00f6t\u00fcr\u00fcb qap\u0131-qap\u0131 g\u0259z\u0259r\u0259k n\u0259\u011fm\u0259l\u0259r oxuyarlar&#8221;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu g\u00fcn ilax\u0131r \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259l\u0259rd\u0259n ikincisi &#8211; Od \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259sidir. Bu \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259 xalq aras\u0131nda &#8220;\u00dcsg\u00fc \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259&#8221;, &#8220;Add\u0131 \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259&#8221; kimi d\u0259 adland\u0131r\u0131l\u0131r. Bu \u00e7\u0259r\u015f\u0259nb\u0259nin \u00f6z\u0259lliyi bar\u0259d\u0259\u00a0Publika.az-a dan\u0131\u015fan AMEA Folklor \u0130nstitutu, &#8220;Folklor v\u0259 yaz\u0131l\u0131&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":7945,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25,24,15,1],"tags":[],"class_list":["post-7944","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm","category-manset","category-mdniyyt","category-xbr-xtti"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7944","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7944"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7944\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7946,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7944\/revisions\/7946"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/7945"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7944"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7944"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7944"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}