{"id":3984,"date":"2017-11-08T13:28:58","date_gmt":"2017-11-08T09:28:58","guid":{"rendered":"http:\/\/mediazona.az\/?p=3984"},"modified":"2017-11-08T13:28:58","modified_gmt":"2017-11-08T09:28:58","slug":"az%c9%99rbaycana-1-kq-yeni-zellandiya-yagi-5-manat-34-q%c9%99piy%c9%99-ixdal-olunur-ekspert-monopoliyani-ifsa-etdi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mediazona.az\/?p=3984","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycana 1 kq Yeni Zellandiya ya\u011f\u0131 5 manat 34 q\u0259piy\u0259 ixdal olunur: Ekspert monopoliyan\u0131 if\u015fa etdi"},"content":{"rendered":"<p>2016-ci ld\u0259 k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131 v\u0259 dig\u0259r m\u0259hsullar\u0131n idxal \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 \u00fczr\u0259 31,8 milyon dollarl\u0131q mal qeydiyyata almay\u0131b.<\/p>\n<p>R\u0259smi m\u0259lumatlara g\u00f6r\u0259, \u00f6lk\u0259y\u0259 1 kq Yeni Zellandiya ya\u011f\u0131 5 manat 34 q\u0259piy\u0259 ixdal olunur.<\/p>\n<p>R\u00fcsum endirldikd\u0259n sonra 1 kq k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131n\u0131n qiym\u0259ti orta hesabla 63 q\u0259pik ucuzla\u015fa bil\u0259r.<\/p>\n<p>Son g\u00fcnl\u0259rin \u0259sas m\u00f6vzular\u0131ndan olan \u00f6lk\u0259y\u0259 k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131n\u0131n idxal\u0131n\u0131n t\u0259nziml\u0259nm\u0259si sah\u0259sind\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259ri n\u0259z\u0259r\u0259 alaraq, bu sah\u0259d\u0259 apard\u0131\u011f\u0131m ara\u015fd\u0131rman\u0131n \u0259h\u0259miyy\u0259tli olan 3 \u0259sas n\u0259tic\u0259sini siz\u0259 t\u0259qdim edir\u0259m.<\/p>\n<p>1) \u018fvvala qeyd edim ki, Az\u0259rbaycana idxal olunan k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131 mallar\u0131n nomenklaturas\u0131 \u00fczr\u0259 0405 kodu il\u0259 \u201cK\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131 v\u0259 dig\u0259r s\u00fcdd\u0259n haz\u0131rlanm\u0131\u015f ya\u011flar; s\u00fcdl\u00fc pastalar\u0131\u201d ad\u0131 alt\u0131nda t\u0259snif olunur. Bu t\u0259snifat 04 sayl\u0131 \u201cS\u00fcd m\u0259hsullar\u0131; qu\u015f yumurtas\u0131; t\u0259bii bal, ba\u015fqa yerd\u0259 ad\u0131 \u00e7\u0259kilm\u0259y\u0259n v\u0259 t\u0259snif olunmayan heyvan m\u0259n\u015f\u0259li \u0259rzaq m\u0259hsullar\u0131\u201d mal nomenklatiras\u0131n\u0131n alt kodu say\u0131l\u0131r. D\u00f6vl\u0259t G\u00f6mr\u00fck Komit\u0259si (DGK) 2 r\u0259q\u0259mli kodlar \u00fczr\u0259 mal idxal\u0131na v\u0259 ixrac\u0131na dair m\u0259lumatlar\u0131 a\u00e7\u0131qlad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, m\u0259n d\u0259 ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 04 kodu \u00fczr\u0259 idxal \u0259m\u0259liyyatlar\u0131nda \u0259sas\u0259n qeydiyyat\u0131n tam apar\u0131lmamas\u0131 v\u0259 g\u00f6mr\u00fck d\u0259y\u0259ri bazar qiym\u0259tind\u0259n a\u015fa\u011f\u0131 r\u0259smil\u0259\u015fdirilm\u0259si s\u0259b\u0259bind\u0259n yaranan f\u0259rqi a\u015fkara \u00e7\u0131xarma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131m. Uncom trade m\u0259lumat bazas\u0131nda olan real g\u00f6st\u0259ricil\u0259rl\u0259 D\u00f6vl\u0259t G\u00f6mr\u00fck Komit\u0259sinin r\u0259smi m\u0259lumatlar\u0131n\u0131n qar\u015f\u0131l\u0131ql\u0131 \u00fczl\u0259\u015fdirilm\u0259si n\u0259tic\u0259sind\u0259 m\u0259lum oldu ki, 2016-c\u0131 ild\u0259 Az\u0259rbaycana 04 kodu alt\u0131nda 124 milyon 955 min 355 dollarl\u0131q m\u0259hsul idxal olunmas\u0131na baxmayaraq onun 93 milyon 176 min 910 dollar\u0131 v\u0259 ya 74,5 faizi qeydiyyata d\u00fc\u015f\u00fcb. Y\u0259ni 31 milyon 778 min 445 dollarl\u0131q \u201cS\u00fcd m\u0259hsullar\u0131; qu\u015f yumurtas\u0131; t\u0259bii bal, ba\u015fqa yerd\u0259 ad\u0131 \u00e7\u0259kilm\u0259y\u0259n v\u0259 t\u0259snif olunmayan heyvan m\u0259n\u015f\u0259li \u0259rzaq m\u0259hsullar\u0131\u201d kodu alt\u0131nda idxal olunan mallarda qeydiyyat f\u0259rqi var. DGK \u0259n \u00e7ox idxal olunan mallar hesat\u0131nda 2016-c\u0131 ilin dekabr ay\u0131 \u00fczr\u0259 statistik g\u00f6st\u0259ricil\u0259ri a\u00e7\u0131qlamad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6r\u0259, anoloji m\u00fcqayis\u0259ni k\u0259r\u0259 ya\u011fl \u00fczr\u0259 ayrca aparmaq m\u00fcmk\u00fcn olmur.<\/p>\n<p>2) Ara\u015fd\u0131rmadan m\u0259lum olur ki, Az\u0259rbaycana k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131 \u0259lav\u0259 olunan c\u0259dv\u0259ld\u0259 \u0259ks etdiril\u0259n 15 \u00f6lk\u0259d\u0259n idxal olunur. Onlar aras\u0131nda Yeni Zellandiya, Almaniya, Belarus, Finlandiya v\u0259 Fransadadan daha \u00e7ox k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131 g\u0259tirilir. Az\u0259rbaycana g\u0259l\u0259n k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131n\u0131n miqdarca 85 faizi Yeni Zellandiyan\u0131n, yerd\u0259 qalan 15 faizi is\u0259 14 \u00f6lk\u0259nin pay\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr. Az\u0259rbaycana \u0259n ucuz ya\u011f Estoniyadan (1 kq qiym\u0259ti \u2013 2,62 dollar), \u0259n bahal\u0131 ya\u011f is\u0259 L\u00fcksemburqdan (1 kq qiym\u0259ti 10,18 dollar) idxal olunur. Yeni Zellandiya ya\u011f\u0131n\u0131n 1 kq-n\u0131n idxal qiym\u0259ti 3 dollar 14 sent, haz\u0131rk\u0131 m\u0259z\u0259nn\u0259 il\u0259 5 manat 33 q\u0259pik t\u0259\u015fkil edir. Statistik x\u0259talar\u0131 korrekt\u0259 etm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn c\u0259dv\u0259ld\u0259ki \u0259n y\u00fcks\u0259k qiym\u0259ti v\u0259 \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 qiym\u0259ti k\u0259narla\u015fd\u0131r\u0131b, orta qiym\u0259ti hesablayark\u0259n m\u0259lum olur ki, \u00f6lk\u0259y\u0259 1 kq k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131 orta hesabla 4 dollara v\u0259 ya 6 manat 80 q\u0259piy\u0259 idxal olunur. H\u0259tta \u0259n a\u015fa\u011f\u0131 v\u0259 \u0259n yuxar\u0131 qiym\u0259tl\u0259ri k\u0259narla\u015fd\u0131rmayanda bel\u0259 1 kq k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131n\u0131n idxal qiym\u0259ti 4,32 dollara v\u0259 ya 7 manat 34 q\u0259pikd\u0259n baha olmur.<\/p>\n<p>3) DGK 1 kq k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131n\u0131n orta hesabla 5,2 dollara v\u0259 ya 8 manat 84 q\u0259piy\u0259 idxal olundu\u011funu a\u00e7\u0131qlay\u0131b. Ola bil\u0259r ki, DGK bu zaman h\u0259m d\u0259 idxal r\u00fcsumlar\u0131 v\u0259 \u0259lav\u0259 d\u0259y\u0259r vergisi (\u018fDV) d\u0259 h\u0259min qiym\u0259t\u0259 daxil edib. G\u0259lin onu da hesablayaq. Metodoloji yana\u015fmaya g\u00f6r\u0259, g\u00f6mr\u00fck d\u0259y\u0259rinin \u00fcz\u0259rin\u0259 r\u00fcsum \u0259lav\u0259 olunandan sonra ona 18 faiz idxala g\u00f6r\u0259 \u018fDV hesablan\u0131r. Bel\u0259 olan halda 3,14 dollar v\u0259 ya 5 manat 34 q\u0259pik g\u00f6mr\u00fck d\u0259y\u0259ri olan Yeni Zellandiya ya\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259vv\u0259lki qaydalara g\u00f6r\u0259 hesablanan 15 faiz g\u00f6mr\u00fck r\u00fcsumu 80 q\u0259pik edir, onu da \u0259lav\u0259 ed\u0259nd\u0259 g\u00f6mr\u00fck d\u0259y\u0259ri v\u0259 r\u00fcsumlar birlikd\u0259 6 manat 14 q\u0259piy\u0259 b\u0259rab\u0259r olur. Bu m\u0259bl\u0259\u011f\u0259 hesablanan \u018fDV 1 manat 10 q\u0259piy\u0259 b\u0259rab\u0259r olur. Bel\u0259 olan halda idxlat\u00e7\u0131 \u015firk\u0259t Yeni Zellandiya m\u0259n\u015f\u0259li k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6mr\u00fckd\u0259n 7 manat 24 q\u0259piy\u0259 (6 manat 14 q\u0259pik + 1 manat 10 q\u0259pik) \u00e7\u0131xarmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nG\u00f6mr\u00fck r\u00fcsumu 15 faizd\u0259n 5 faiz endirildikd\u0259n sonra is\u0259 qiym\u0259td\u0259 a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 d\u0259yi\u015fiklik ba\u015f ver\u0259 bil\u0259r. Mal\u0131n r\u00fcsumla birlikd\u0259 d\u0259y\u0259ri 5 manat 60 q\u0259pik, \u018fDV hesabland\u0131qdan sonra g\u00f6mr\u00fckd\u0259n \u00e7\u0131x\u0131\u015f d\u0259y\u0259ri 6 manat 61 q\u0259pik olur. G\u00f6r\u00fcnd\u00fcy\u00fc kimi r\u00fcsumun 3 d\u0259f\u0259 a\u015fa\u011fl sal\u0131nmas\u0131 hesab\u0131na 1 kq k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131 dig\u0259r \u015f\u0259rtl\u0259r n\u0259z\u0259r\u0259 al\u0131nmad\u0131\u011f\u0131 halda orta hesabla 63 q\u0259pik ucuzla\u015fa bil\u0259r. Bu is\u0259 o k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131n\u0131n sat\u0131\u015f\u0131nda q\u0259d\u0259r d\u0259 b\u00f6y\u00fck endirim\u0259 g\u0259tirib \u00e7\u0131xarmayacaq. Hesab edir\u0259m ki, 1 aydan sonra ba\u015flayan 50-60 q\u0259piklik ucuzla\u015fma q\u0131sa m\u00fcdd\u0259tli d\u00f6vrd\u0259 m\u00fc\u015fahid\u0259 olunacaq v\u0259 \u00e7ox ke\u00e7m\u0259d\u0259n qiym\u0259tl\u0259r yen\u0259 d\u0259 \u0259vv\u0259lki s\u0259viyy\u0259sin\u0259 qay\u0131dacaq.<\/p>\n<div class=\"haberText\">\n<p>Qubad \u0130bado\u011flu, iqtisad\u00e7\u0131 ekspert<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"etiketler\"><\/div>\n<div class=\"sil\"><\/div>\n<p><a href=\"http:\/\/www.xalqxeber.az\/\" target=\"_blank\"><strong>www.xalqxeber.az<\/strong><\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>2016-ci ld\u0259 k\u0259r\u0259 ya\u011f\u0131 v\u0259 dig\u0259r m\u0259hsullar\u0131n idxal \u0259m\u0259liyyatlar\u0131 \u00fczr\u0259 31,8 milyon dollarl\u0131q mal qeydiyyata almay\u0131b. R\u0259smi m\u0259lumatlara g\u00f6r\u0259, \u00f6lk\u0259y\u0259 1 kq Yeni Zellandiya ya\u011f\u0131 5 manat 34 q\u0259piy\u0259 ixdal&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3985,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25,5,24,7,1],"tags":[],"class_list":["post-3984","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm","category-iqtisadiyyat","category-manset","category-sosial","category-xbr-xtti"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3984","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3984"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3984\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3986,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3984\/revisions\/3986"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3985"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3984"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3984"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3984"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}