{"id":3141,"date":"2017-10-27T09:00:27","date_gmt":"2017-10-27T05:00:27","guid":{"rendered":"http:\/\/mediazona.az\/?p=3141"},"modified":"2017-10-27T10:47:53","modified_gmt":"2017-10-27T06:47:53","slug":"ucuncu-dunya-muharib%c9%99si-r%c9%99sm%c9%99n-elan-edilm%c9%99s%c9%99-d%c9%99-o-artiq-gedir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mediazona.az\/?p=3141","title":{"rendered":"\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si r\u0259sm\u0259n elan edilm\u0259s\u0259 d\u0259, o, art\u0131q gedir"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Yax\u0131n \u015e\u0259rqd\u0259ki v\u0259ziyy\u0259t g\u0259rgin olaraq qalacaq. Bu b\u00f6lg\u0259d\u0259 y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015f da\u011f\u0131d\u0131c\u0131 potensial o d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 b\u00f6y\u00fck v\u0259 \u00e7ox\u015fax\u0259lidir ki, \u00e7e\u015fidli m\u00fcharib\u0259 anlam\u0131na g\u0259lir. \u018fg\u0259r d\u00fcnyan\u0131n \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259n\u0259n b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 inteqrasiya v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259traf\u0131nda diversifikasiya meyill\u0259ri inki\u015faf etdirilirs\u0259, bu b\u00f6lg\u0259d\u0259 bir qayda olaraq risk v\u0259 t\u0259hdidl\u0259r diversifikasiyas\u0131n\u0131 m\u00fc\u015fahid\u0259 etm\u0259k m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Bu da ondan ir\u0259li g\u0259lir ki, f\u00f6vq\u0259l q\u00fcvv\u0259l\u0259r b\u00f6y\u00fck xaosun yarad\u0131lmas\u0131n\u0131 qar\u015f\u0131lar\u0131na m\u0259qs\u0259d qoyublar.<\/p>\n<p>2010-2011-ci ill\u0259rd\u0259 Liviyada Q\u0259ddafi hakimiyy\u0259ti devrildikd\u0259n sonra beyn\u0259lxalq islam terror \u015f\u0259b\u0259k\u0259si,\u00a0 Yax\u0131n \u015e\u0259rq\u0259 evakuasiya edildi ki, b\u00f6lg\u0259nin siyasi x\u0259rit\u0259si \u0259sasl\u0131 t\u0259rzd\u0259 d\u0259yi\u015filsin. &#8220;\u0130slam D\u00f6vl\u0259ti&#8221; adl\u0131 struktur b\u00fct\u00f6lvl\u00fckl\u0259, Q\u0259rb v\u0259 \u0130srail x\u00fcsusi orqanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n haz\u0131rlanaraq prosesl\u0259r\u0259 qat\u0131ld\u0131. \u018fg\u0259r h\u0259min zaman r\u0259smi Ankara Q\u0259rb siyas\u0259tinin yed\u0259yin\u0259 meyl g\u00f6st\u0259rm\u0259s\u0259ydi, indi b\u00f6lg\u0259d\u0259 bel\u0259 a\u011f\u0131r v\u0259ziyy\u0259t olmazd\u0131. Faktiki olaraq, T\u00fcrkiy\u0259 Suriya v\u0259 \u0130raq probleml\u0259ri \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 anla\u015f\u0131lmaz m\u00f6vqe tutmaqla, da\u011f\u0131d\u0131c\u0131 q\u00fcvv\u0259l\u0259rin d\u0259st\u0259k ver\u0259nin\u0259 \u00e7evrildi. Yax\u015f\u0131 olard\u0131 ki, Ankara iki oturu\u015fmu\u015f qon\u015fu d\u00f6vl\u0259tin par\u00e7alanmas\u0131 plan\u0131na qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xard\u0131. Lakin bel\u0259 olmad\u0131, da\u011f\u0131d\u0131c\u0131 teror \u015f\u0259b\u0259k\u0259si y\u0131rt\u0131c\u0131 heyvan kimi iki d\u00f6vl\u0259tin g\u00f6vd\u0259sini c\u0131rmaqlayaraq, onlar\u0131 yer\u0259 y\u0131xma\u011fa c\u0259hdl\u0259r g\u00f6st\u0259rdi. 2015-ci ilin avqust-sentyabr\u0131ndan sonra, Q\u0259rb koalisiyas\u0131n\u0131n fonunda \u015e\u0259rq koalisiyas\u0131 peyda olaraq, qanl\u0131-odlu hadis\u0259l\u0259r\u0259 qat\u0131l\u0131b v\u0259ziyy\u0259ti tarazlama\u011fa q\u0259rar verdi. Rusiya, \u0130ran, Suriya v\u0259 \u0130raq, el\u0259c\u0259 d\u0259 Hizbullah qrupla\u015fmas\u0131, birg\u0259 antiteror m\u00fcbariz\u0259nin nec\u0259 olmas\u0131n\u0131 n\u00fcmayi\u015f etdirm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131lar. Bel\u0259c\u0259 \u0130slam d\u00f6vl\u0259tinin s\u00fctunu yava\u015f-yava\u015f sars\u0131lma\u011fa (da\u011f\u0131lma\u011fa) ba\u015flad\u0131. M\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259nada \u0130raqla Suriyan\u0131n b\u00fct\u00f6lvl\u00fcy\u00fc xilas olunur.<\/p>\n<p>Bu v\u0259 dig\u0259r m\u0259ml\u0259k\u0259tl\u0259rin par\u00e7alanmas\u0131na q\u0259rar vermi\u015f q\u00fcvv\u0259l\u0259r haz\u0131rda \u00f6zl\u0259rini m\u0259\u011flub olmu\u015f saymasalar da, alternativ da\u011f\u0131d\u0131c\u0131 gedi\u015fl\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 i\u015fl\u0259ri davam etdirirl\u0259r. Bu bax\u0131mdan \u00f6zl\u0259rini a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 b\u00fcruz\u0259 verm\u0259k ist\u0259m\u0259y\u0259n t\u0259r\u0259fl\u0259r \u00e7al\u0131\u015facaqlar ki, k\u00fcrd-\u0259r\u0259b, k\u00fcrd-\u015fi\u0259, K\u00fcrd\u00fcstan-\u0130raq, Suriya-k\u00fcrdl\u0259r qar\u015f\u0131durmalar\u0131na t\u0259kan versinl\u0259r.T\u00fcrkiy\u0259 haz\u0131rda bir q\u0259d\u0259r ehtiyyatla t\u0259rp\u0259nir ki, buraxd\u0131\u011f\u0131 s\u0259hvl\u0259rin f\u0259sadlar\u0131n\u0131 h\u0259m aradan qald\u0131rs\u0131n, h\u0259m d\u0259 b\u00f6lg\u0259nin g\u0259l\u0259c\u0259k arxitekturas\u0131\u0131n\u0131n c\u0131z\u0131lmas\u0131nda yax\u0131ndan i\u015ftrak etsin.<\/p>\n<p>Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259 o, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 g\u0259r\u0259k D\u0259m\u0259\u015fq v\u0259 Ba\u011fdadla m\u00fcnasib tonlu dialoqa ba\u015flas\u0131n. H\u0259r iki paytaxt, Ankara il\u0259 birba\u015fa m\u00fcnasib\u0259t qurmaq ist\u0259mir. \u00c7\u00fcnki T\u00fcrkiy\u0259 h\u0259m Susiyan\u0131n par\u00e7alanmas\u0131nda yax\u0131ndan i\u015ftrak edirdi v\u0259 sonda \u00f6z\u00fcn\u00fcn yanl\u0131\u015f yolda olmas\u0131n\u0131 anlay\u0131b geri \u00e7\u0259kildi. Dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259, \u0130raq K\u00fcrd\u00fcstan\u0131n\u0131n \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259nm\u0259sin\u0259 b\u00f6y\u00fck investisiya pay\u0131 vermi\u015fdi ki, Ba\u011fdadda bunu he\u00e7 k\u0259s t\u0259qdir etm\u0259di. Faktiki olaraq Ankara \u0130raqda separat\u00e7\u0131l\u0131\u011fa r\u0259vac vermi\u015fdi.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda qaynar m\u0259kanda s\u00f6z sahibl\u0259ri Moskva v\u0259 Tehran, onlara bir q\u0259d\u0259r gec qat\u0131lm\u0131\u015f Ankara olsa da, taktiki d\u00fcy\u00fcnl\u0259rin say\u0131 xeylidir. Onlar\u0131 cilovlamadan strateji m\u0259s\u0259l\u0259nin h\u0259llin\u0259 ba\u015flamaq qeyri-m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. S\u00f6hb\u0259t sabitliyin t\u0259minatl\u0131 t\u0259rzd\u0259 b\u0259rq\u0259rar olmas\u0131ndan gedir.T\u0259cr\u00fcb\u0259 g\u00f6st\u0259rir ki, aram v\u0259ziyy\u0259ti pozmaq sabitliyi b\u0259rpa etm\u0259kd\u0259n daha asand\u0131r. Bu m\u0259tl\u0259bi g\u00f6z\u0259l anlayan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcc\u00fc q\u00fcvv\u0259l\u0259r d\u0259, m\u0259hz bel\u0259 metodologiyadan yararlanaraq h\u0259r\u0259k\u0259t edirl\u0259r.<\/p>\n<p>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u00fcnya m\u00fcharib\u0259si r\u0259sm\u0259n elan edilm\u0259s\u0259 d\u0259, o, art\u0131q gedir. V\u0259 bu sava\u015f\u0131n \u0259n q\u0131z\u011f\u0131n meydan\u0131 Yax\u0131n \u015e\u0259rqdir ki, onun enerji ehtiyyatlar\u0131 il\u0259, tranzit \u015f\u0259b\u0259k\u0259si transmilli \u015firk\u0259tl\u0259ri azad oturma\u011fa imkan vermir. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, bu vacib m\u0259kan\u0131n boynuna ya\u011f\u0131\u015fdan \u00e7\u0131x\u0131b ya\u011fmura d\u00fc\u015fm\u0259k yaz\u0131l\u0131b.Bunun \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259, \u00fcr\u0259kd\u0259n \u00e7al\u0131\u015fanlar f\u0259al h\u0259r\u0259k\u0259t rejimind\u0259dirl\u0259r. Onlar gec\u0259-g\u00fcnd\u00fcz texnoloji \u00e7e\u015fidl\u0259\u0131m\u0259 i\u015fl\u0259m\u0259l\u0259rini tezl\u0259\u015fdirirl\u0259r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Tofiq Abbasov<\/strong><\/p>\n<p><strong>Media<\/strong><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Zona<\/strong><\/span><strong>.az<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; Yax\u0131n \u015e\u0259rqd\u0259ki v\u0259ziyy\u0259t g\u0259rgin olaraq qalacaq. Bu b\u00f6lg\u0259d\u0259 y\u0131\u011f\u0131lm\u0131\u015f da\u011f\u0131d\u0131c\u0131 potensial o d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 b\u00f6y\u00fck v\u0259 \u00e7ox\u015fax\u0259lidir ki, \u00e7e\u015fidli m\u00fcharib\u0259 anlam\u0131na g\u0259lir. \u018fg\u0259r d\u00fcnyan\u0131n \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259n\u0259n b\u00f6lg\u0259l\u0259rind\u0259 inteqrasiya v\u0259 \u0259m\u0259kda\u015fl\u0131q \u0259traf\u0131nda&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3142,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,25,24,4,1,18],"tags":[],"class_list":["post-3141","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-gundm","category-manset","category-siyast","category-xbr-xtti","category-yazarlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3141","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3141"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3141\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3146,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3141\/revisions\/3146"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3142"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3141"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3141"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3141"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}