{"id":28129,"date":"2026-09-14T12:21:41","date_gmt":"2026-09-14T08:21:41","guid":{"rendered":"https:\/\/mediazona.az\/?p=28129"},"modified":"2026-09-14T12:21:41","modified_gmt":"2026-09-14T08:21:41","slug":"yeni-virus-yayildi-ol%c9%99nl%c9%99r-var","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mediazona.az\/?p=28129","title":{"rendered":"YEN\u0130 V\u0130RUS yay\u0131ld\u0131 \u2013 \u00d6l\u0259nl\u0259r var"},"content":{"rendered":"<p>\u00c7in aliml\u0259ri daha \u0259vv\u0259l m\u0259lum olmayan v\u0259 ehtimal ki, g\u0259n\u0259 di\u015fl\u0259m\u0259si vasit\u0259sil\u0259 insanlara ke\u00e7\u0259 bil\u0259n yeni virus a\u015fkarlay\u0131blar.<\/p>\n<p>Bu bar\u0259d\u0259 &#8220;Daily Mail&#8221; m\u0259lumat yay\u0131b.<\/p>\n<p>&#8220;Asian longhorned tick nairovirus&#8221; (ALTNV) adland\u0131r\u0131lan virus \u00c7inin d\u00f6rd \u0259yal\u0259tind\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Uhan \u015f\u0259h\u0259rinin yerl\u0259\u015fdiyi Hubey \u0259yal\u0259tind\u0259 a\u015fkar edilib.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar g\u0259n\u0259 di\u015fl\u0259m\u0259sind\u0259n sonra m\u0259n\u015f\u0259yi bilinm\u0259y\u0259n q\u0131zd\u0131rma yaranan x\u0259st\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t yetiribl\u0259r. B\u0259zi simptomlar\u0131n g\u0259n\u0259 vasit\u0259sil\u0259 yay\u0131lan v\u0259 a\u011f\u0131r trombositopeniya il\u0259 m\u00fc\u015fayi\u0259t olunan q\u0131zd\u0131rmaya s\u0259b\u0259b olan Dabie-Bandavirusuna (DBV) b\u0259nz\u0259diyi m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirilib.<\/p>\n<p>Ara\u015fd\u0131rma \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259sind\u0259 Henan, Hubey, Anhoy v\u0259 \u015eandun \u0259yal\u0259tl\u0259rind\u0259n 3163 n\u0259f\u0259rin n\u00fcmun\u0259l\u0259ri analiz edilib. ALTNV 329 n\u0259f\u0259rd\u0259, y\u0259ni m\u00fcayin\u0259 olunanlar\u0131n t\u0259xmin\u0259n 10,4 faizind\u0259 a\u015fkarlan\u0131b. Aliml\u0259rin m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, virusa yoluxman\u0131n ilk m\u0259lum hal\u0131 2009-cu il\u0259 t\u0259sad\u00fcf edir.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/files.modern.az\/articles\/2026\/09\/13\/1789307160_933db8db17135bf57b57562ea90efea2.jpg?1789307104\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Yaln\u0131z ALTNV-y\u0259 yoluxan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 q\u0131zd\u0131rmadan sonra \u0259sas\u0259n g\u00fccl\u00fc hals\u0131zl\u0131q v\u0259 m\u0259d\u0259-ba\u011f\u0131rsaq probleml\u0259ri m\u00fc\u015fahid\u0259 olunub. X\u0259st\u0259l\u0259rin 84 faizind\u0259 ciddi yor\u011funluq, t\u0259xmin\u0259n 80 faizind\u0259 is\u0259 h\u0259zm sistemi il\u0259 ba\u011fl\u0131 probleml\u0259r qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. 38 faiz x\u0259st\u0259d\u0259 qanaxma riskini art\u0131ra bil\u0259n trombositl\u0259rin say\u0131n\u0131n azalmas\u0131 \u2013 trombositopeniya m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib.<\/p>\n<p>T\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar\u0131 ALTNV v\u0259 DBV il\u0259 eyni vaxtda yoluxma hallar\u0131 x\u00fcsusil\u0259 narahat edib. \u0130kiqat yoluxma 38 n\u0259f\u0259rd\u0259 a\u015fkarlan\u0131b v\u0259 onlar\u0131n 7-si \u00f6l\u00fcb. Bu is\u0259 h\u0259min qrupda \u00f6l\u00fcm g\u00f6st\u0259ricisinin 18,4 faiz oldu\u011funu g\u00f6st\u0259rir. \u0130ki virusla yoluxan x\u0259st\u0259l\u0259rd\u0259 t\u0259n\u0259ff\u00fcs v\u0259 b\u00f6yr\u0259k funksiyalar\u0131n\u0131n pozulmas\u0131 da daxil olmaqla a\u011f\u0131r f\u0259sadlara daha \u00e7ox rast g\u0259linib.<\/p>\n<p>Virusun m\u00fcmk\u00fcn m\u0259nb\u0259yini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn aliml\u0259r \u00c7inin 15 \u0259yal\u0259tind\u0259n toplanan t\u0259xmin\u0259n 47 min g\u0259n\u0259ni d\u0259 ara\u015fd\u0131r\u0131blar. ALTNV t\u0259dqiq olunan g\u0259n\u0259l\u0259rin t\u0259xmin\u0259n 1,3 faizind\u0259 a\u015fkarlan\u0131b. Asiya uzunbuynuzlu g\u0259n\u0259l\u0259rind\u0259 is\u0259 virus 1,75 faiz hallarda m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/files.modern.az\/articles\/2026\/09\/13\/1789307223_images_65.jpg?1789307148\" alt=\"\" \/><\/p>\n<p>Laboratoriya t\u0259cr\u00fcb\u0259l\u0259ri zaman\u0131 Asiya uzunbuynuzlu g\u0259n\u0259sinin virusu si\u00e7anlara \u00f6t\u00fcr\u0259 bildiyi m\u0259lum olub. Bu n\u0259tic\u0259 virusun insanlara da ox\u015far mexanizml\u0259 ke\u00e7\u0259 bil\u0259c\u0259yini ehtimal etm\u0259y\u0259 imkan verir. Lakin yoluxman\u0131n d\u0259qiq mexanizmi h\u0259l\u0259 tam t\u0259sdiql\u0259nm\u0259yib.<\/p>\n<p>Haz\u0131rda ALTNV-nin \u00c7ind\u0259n k\u0259narda yay\u0131l\u0131b-yay\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 m\u0259lum deyil. Virusa diqq\u0259tin artmas\u0131n\u0131n s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 ehtimal edil\u0259n da\u015f\u0131y\u0131c\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131d\u0131r. Asiya uzunbuynuzlu g\u0259n\u0259si ilk d\u0259f\u0259 2017-ci ild\u0259 AB\u015e-da a\u015fkarlan\u0131b v\u0259 daha sonra \u00f6lk\u0259nin bir ne\u00e7\u0259 \u015ftat\u0131nda qeyd\u0259 al\u0131n\u0131b. Bununla bel\u0259, h\u0259min g\u0259n\u0259l\u0259rin AB\u015e-da m\u00f6vcud olmas\u0131 yeni virusun art\u0131q \u00f6lk\u0259d\u0259 yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na g\u0259lmir.<\/p>\n<p>ALTNV-y\u0259 qar\u015f\u0131 haz\u0131rda spesifik m\u00fcalic\u0259 \u00fcsulu m\u00f6vcud deyil. DBV \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 m\u0259qs\u0259dy\u00f6nl\u00fc terapiya yoxdur. \u0130nfeksiya a\u011f\u0131r ke\u00e7dikd\u0259 h\u0259kiml\u0259r venadaxili m\u00fcalic\u0259 v\u0259 qan k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si d\u0259 daxil olmaqla d\u0259st\u0259kl\u0259yici terapiyadan istifad\u0259 edirl\u0259r.<\/p>\n<p>Aliml\u0259r yeni virusun n\u0259 q\u0259d\u0259r geni\u015f yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, yoluxma hallar\u0131n\u0131n art\u0131b-artmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 v\u0259 hans\u0131 g\u0259n\u0259 n\u00f6vl\u0259rinin virusu insanlara \u00f6t\u00fcr\u0259 bildiyini m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirm\u0259lidirl\u0259r. Bu m\u0259lumatlar ALTNV-nin potensial t\u0259hl\u00fck\u0259sinin qiym\u0259tl\u0259ndirilm\u0259si bax\u0131m\u0131ndan m\u00fch\u00fcm \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131y\u0131r.<\/p>\n<p>D\u0130QQ\u018fT! \u015eikay\u0259t v\u0259 t\u0259klifl\u0259riniz, g\u00f6rd\u00fcy\u00fcn\u00fcz v\u0259 e\u015fitdiyiniz h\u0259r hans\u0131 bir maraql\u0131 m\u0259lumat\u0131 bu n\u00f6mr\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rin:\u00a0<span style=\"color: #0000ff;\">0 55 4 61 71 21 WHATSAPP<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7in aliml\u0259ri daha \u0259vv\u0259l m\u0259lum olmayan v\u0259 ehtimal ki, g\u0259n\u0259 di\u015fl\u0259m\u0259si vasit\u0259sil\u0259 insanlara ke\u00e7\u0259 bil\u0259n yeni virus a\u015fkarlay\u0131blar. Bu bar\u0259d\u0259 &#8220;Daily Mail&#8221; m\u0259lumat yay\u0131b. &#8220;Asian longhorned tick nairovirus&#8221; (ALTNV) adland\u0131r\u0131lan virus \u00c7inin d\u00f6rd \u0259yal\u0259tind\u0259, o c\u00fcml\u0259d\u0259n Uhan \u015f\u0259h\u0259rinin yerl\u0259\u015fdiyi Hubey \u0259yal\u0259tind\u0259 a\u015fkar edilib. T\u0259dqiqat\u00e7\u0131lar g\u0259n\u0259 di\u015fl\u0259m\u0259sind\u0259n sonra m\u0259n\u015f\u0259yi bilinm\u0259y\u0259n q\u0131zd\u0131rma yaranan x\u0259st\u0259l\u0259r\u0259 diqq\u0259t yetiribl\u0259r. B\u0259zi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":28130,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6,25,24,1],"tags":[],"class_list":["post-28129","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dunya","category-gundm","category-manset","category-xbr-xtti"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28129","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28129"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28129\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28131,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28129\/revisions\/28131"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/28130"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28129"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28129"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28129"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}