{"id":2623,"date":"2017-10-17T11:21:48","date_gmt":"2017-10-17T07:21:48","guid":{"rendered":"http:\/\/mediazona.az\/?p=2623"},"modified":"2017-10-17T11:21:48","modified_gmt":"2017-10-17T07:21:48","slug":"sabir-rust%c9%99mxanli-xanimlarimiz-s%c9%99hn%c9%99d%c9%99-el%c9%99-hoppanib-dusurl%c9%99r-ki-s%c9%99hn%c9%99-silk%c9%99l%c9%99nir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mediazona.az\/?p=2623","title":{"rendered":"Sabir R\u00fcst\u0259mxanl\u0131: \u201cXan\u0131mlar\u0131m\u0131z s\u0259hn\u0259d\u0259 el\u0259 hoppan\u0131b-d\u00fc\u015f\u00fcrl\u0259r ki, s\u0259hn\u0259 silk\u0259l\u0259nir\u201d"},"content":{"rendered":"<div>\n<div>\n<div data-banner=\"MTAz\">\n<p>Ki\u015fil\u0259r qad\u0131n, qad\u0131nlar da ki\u015fi kimi oynayarsa&#8230;; Roza C\u0259lilova: &#8220;Bizim d\u00f6vr\u00fcm\u00fczd\u0259 g\u0259lin toyda otururdu, yem\u0259y\u0259 d\u0259 utan\u0131rd\u0131&#8230; &#8221;<\/p>\n<p>&#8220;Ki\u015fil\u0259r r\u0259qsl\u0259rini qad\u0131n, qad\u0131nlar da ki\u015fi h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri il\u0259 &#8220;z\u0259nginl\u0259\u015fdirirl\u0259r&#8221;. \u0130ndi toylara r\u0259qs qruplar\u0131 da \u00e7a\u011f\u0131r\u0131l\u0131r. Onlar\u0131n aras\u0131nda qad\u0131nlar da olur. Onlar da ki\u015fi kimi \u015f\u0131d\u0131r\u011f\u0131 r\u0259qs edirl\u0259r&#8221;.<\/p>\n<p>&#8220;Az\u0259rbaycan&#8221; q\u0259zetind\u0259 d\u0259rc edil\u0259n bu m\u0259qal\u0259 yenid\u0259n r\u0259qsl\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 problemi m\u00fczakir\u0259y\u0259 \u00e7\u0131xard\u0131b. M\u0259qal\u0259d\u0259 qad\u0131n v\u0259 ki\u015fil\u0259rin bir-birini t\u0259qlid ed\u0259r\u0259k r\u0259qs etm\u0259si t\u0259nqid olunub: &#8220;\u00d6z\u00fc d\u0259 bu texniki-dinamik h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r he\u00e7 bir m\u0259na da\u015f\u0131m\u0131r, yaln\u0131z fiziki \u0259z\u0259l\u0259 oynatmalar\u0131ndan ibar\u0259t olur. \u0130nc\u0259 hiss, qad\u0131n z\u0259rifliyi\u00a0 ifad\u0259 etm\u0259y\u0259n bel\u0259 m\u0259nas\u0131z v\u0259 s\u0259rt h\u0259r\u0259k\u0259t y\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u0259nardan \u00e7ox kobud g\u00f6r\u00fcnm\u0259kl\u0259 yana\u015f\u0131, f\u0259rqin\u0259 varmasaq da, estetik z\u00f6vq\u00fc korlay\u0131r.<\/p>\n<p>Yeniyetm\u0259 v\u0259 g\u0259ncl\u0259rin bel\u0259 &#8220;r\u0259qs&#8221; v\u0259rdi\u015fl\u0259ri il\u0259 b\u00f6y\u00fcm\u0259si sonda milli r\u0259qsl\u0259rimizin yad \u00fcns\u00fcrl\u0259rl\u0259 kirl\u0259nm\u0259sin\u0259, mahiyy\u0259tini itirm\u0259sin\u0259, unudulmas\u0131na g\u0259tirib \u00e7\u0131xara bil\u0259r. Bu hal art\u0131q &#8220;\u0259n\u0259n\u0259&#8221;y\u0259 d\u00f6nd\u00fcy\u00fcnd\u0259n\u00a0 milli r\u0259qsl\u0259rimizin qorunmas\u0131, ya\u015fad\u0131lmas\u0131, t\u0259bli\u011fi haqq\u0131nda da d\u00fc\u015f\u00fcnm\u0259liyik.<\/p>\n<p>O c\u00fcml\u0259d\u0259n n\u0259z\u0259r\u0259 almaq laz\u0131md\u0131r ki, qad\u0131nlar\u0131n ki\u015fi h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri il\u0259 r\u0259qs ifa etm\u0259si onlar\u0131n &#8220;bacar\u0131\u011f\u0131n\u0131&#8221; g\u00f6st\u0259rs\u0259 d\u0259, Az\u0259rbaycan qad\u0131n\u0131na xas c\u0259h\u0259tl\u0259ri, inc\u0259likl\u0259ri g\u00f6zd\u0259n sal\u0131r. Ki\u015fil\u0259rin is\u0259 \u0259zilib-b\u00fcz\u00fcl\u00fcb &#8220;z\u0259rif&#8221; \u0259caib h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rl\u0259 \u00f6zl\u0259rini ifad\u0259 etm\u0259l\u0259ri onlar\u0131n c\u0259ngav\u0259r ruhundan x\u0259b\u0259r vermir&#8221;.<\/p>\n<p>Qeyd ed\u0259k ki, r\u0259qsl\u0259rimizl\u0259 ba\u011fl\u0131 bu problem uzun ill\u0259rdir ki, ya\u015fan\u0131r. Pe\u015f\u0259kar r\u0259qqaslar bu m\u0259s\u0259l\u0259y\u0259 \u00f6z t\u0259nqidi fikri v\u0259 t\u00f6vsiy\u0259l\u0259rini bildirs\u0259l\u0259r d\u0259, art\u0131q tendensiya efirl\u0259r\u0259 d\u0259 ayaq a\u00e7ma\u011fa ba\u015flay\u0131b. Halbuki milli r\u0259qsl\u0259rimizin h\u0259r birind\u0259 xalq\u0131m\u0131z\u0131n tarixi, milli d\u0259y\u0259rl\u0259ri, ad\u0259t-\u0259n\u0259n\u0259si, psixologiyas\u0131 ya\u015fay\u0131r. Tan\u0131nm\u0131\u015f r\u0259qqaslar da d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 qeyd edibl\u0259r ki, r\u0259qsl\u0259rimiz he\u00e7 d\u0259 primitiv h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rd\u0259n, musiqinin tempin\u0259 uy\u011fun ritmik b\u0259d\u0259n h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rind\u0259n ibar\u0259t deyil. H\u0259r bir r\u0259qsin \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus x\u00fcsusiyy\u0259ti var.<\/p>\n<p>M\u0259s\u0259l\u0259n, &#8220;Uzund\u0259r\u0259&#8221;, &#8220;Heyvag\u00fcl\u00fc&#8221;n\u0259 m\u00fcdriklik, b\u0259y \u0259das\u0131, &#8220;Va\u011fzal\u0131&#8221;da sevinc g\u00f6z ya\u015flar\u0131, &#8220;T\u0259r\u0259k\u0259m\u0259&#8221;d\u0259 bir t\u0259r\u0259k\u0259m\u0259 ab-havas\u0131, &#8220;Qo\u00e7\u0259li&#8221;d\u0259 igidlik, &#8220;Yall\u0131&#8221;da birlik, &#8220;Turac\u0131&#8221;da, &#8220;Ceyrani&#8221;d\u0259 z\u0259riflik t\u0259r\u0259nn\u00fcm olunur.<\/p>\n<p>Bel\u0259likl\u0259, r\u0259qsl\u0259rimizd\u0259 h\u0259r h\u0259r\u0259k\u0259t \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcb-bi\u00e7ilib. R\u0259qsl\u0259rd\u0259 qad\u0131nlar\u0131n h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri inc\u0259liyi, z\u0259rifliyi, ki\u015fil\u0259rd\u0259 is\u0259 c\u0259surlu\u011fu, c\u0259ldliyi bildirir. Lakin uzun ill\u0259rdir ki, toy v\u0259 m\u0259clisl\u0259rd\u0259, el \u015f\u0259nlikl\u0259rind\u0259 bu amil tamamil\u0259 s\u0131radan \u00e7\u0131xma\u011fa ba\u015flay\u0131b. Q\u0131z-qad\u0131nlar \u015f\u0131d\u0131r\u011f\u0131 r\u0259qsl\u0259r edib sanki ki\u015fil\u0259rl\u0259 yar\u0131\u015fa \u00e7\u0131x\u0131r, r\u0259qsl\u0259rind\u0259 ki\u015fil\u0259r\u0259 m\u0259xsus kobud, c\u0259ld, \u0259ndaz\u0259d\u0259n \u00e7\u0131xan h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r edirl\u0259r. Bununla ba\u011fl\u0131 internet resurslar\u0131nda \u00e7oxlu sayda videolar da payla\u015f\u0131l\u0131r. M\u0259tbuatda da b\u0259z\u0259n bu c\u00fcr videolara &#8220;q\u0131z \u00f6z r\u0259qsi il\u0259 h\u0259r k\u0259si heyran qoydu&#8221; dey\u0259 ba\u015fl\u0131qlar qoyaraq yay\u0131l\u0131r. \u018fslind\u0259 is\u0259 milli qad\u0131n r\u0259qsl\u0259rimizd\u0259 he\u00e7 zaman hoppan\u0131b-d\u00fc\u015fm\u0259k olmay\u0131b. Qad\u0131nlar\u0131m\u0131z uzun, z\u0259rif paltarlar\u0131na uy\u011fun r\u0259qsl\u0259r edibl\u0259r. Yaln\u0131z &#8220;Yall\u0131&#8221; r\u0259qsind\u0259 ki\u015fil\u0259rl\u0259 b\u0259rab\u0259r b\u0259zi iti ayaq h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri olub. Bu da qad\u0131n inc\u0259liyin\u0259, z\u0259rifliyin\u0259 he\u00e7 d\u0259 z\u0259r\u0259r g\u0259tirm\u0259yib. Bel\u0259likl\u0259, art\u0131q milli r\u0259qsl\u0259rimizin qurulu\u015fu, d\u0259y\u0259ri itirilm\u0259y\u0259, unudulma\u011fa ba\u015flay\u0131b.<\/p>\n<p>Xalq \u015fairi Sabir R\u00fcst\u0259mxanl\u0131 m\u00f6vzuya bu c\u00fcr \u015f\u0259rh bildirdi:\u00a0&#8220;Bu bar\u0259d\u0259 &#8220;\u00d6m\u00fcr kitab\u0131&#8221; adl\u0131 kitab\u0131mda qeyd etmi\u015fdim ki, m\u0259clisd\u0259 r\u0259qs \u00fc\u00e7\u00fcn bir qad\u0131n\u0131n \u0259li havaya qalxanda h\u0259r k\u0259s n\u0259f\u0259sini i\u00e7in\u0259 \u00e7\u0259k\u0259rdi. \u00c7\u00fcnki xan\u0131mlar g\u00f6z\u0259l, inc\u0259 v\u0259 z\u0259riflikl\u0259 r\u0259qs ed\u0259rdil\u0259r. Amma indi xan\u0131mlar\u0131m\u0131z ki\u015fil\u0259ri \u00fcst\u0259l\u0259yib. S\u0259hn\u0259d\u0259 el\u0259 hoppan\u0131b-d\u00fc\u015f\u00fcrl\u0259r ki, s\u0259hn\u0259 silk\u0259l\u0259nir. Bizim d\u00f6vr\u00fcm\u00fczd\u0259 el \u015f\u0259nlikl\u0259rind\u0259 xan\u0131mlar\u0131n bu c\u00fcr r\u0259qs etm\u0259sini xat\u0131rlam\u0131ram. Xan\u0131mlar\u00a0 ki\u015fil\u0259rl\u0259 &#8220;Yall\u0131&#8221; gedib, \u00f6z sevgilisi, ni\u015fanl\u0131s\u0131 il\u0259 r\u0259qs edibl\u0259r. Uzaqba\u015f\u0131 halay tutublar. Y\u0259ni h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rinin ham\u0131s\u0131 z\u0259rif olub. N\u0259 vaxtdan bu c\u00fcr tendensiya yaranma\u011fa ba\u015flad\u0131, anlaya bilmir\u0259m. Bir q\u0259d\u0259r donlar da q\u0131sald\u0131, q\u0131zlar q\u0131sa donlarda r\u0259qs etm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131. S\u0259hv etmir\u0259ms\u0259 Tibb Universitetind\u0259 bu c\u00fcr r\u0259qs qrupu var idi. O vaxtdan r\u0259qsl\u0259rin s\u00fcr\u0259ti artma\u011fa, \u00f6z \u0259ndaz\u0259sind\u0259n \u00e7\u0131xma\u011fa ba\u015flad\u0131&#8221;.<\/p>\n<p>Sabir R\u00fcst\u0259mxanl\u0131 qeyd etdi ki, bu bar\u0259d\u0259 musiqi\u00e7il\u0259r, s\u0259n\u0259t\u015f\u00fcnaslar bir yer\u0259 topla\u015f\u0131b m\u0259s\u0259l\u0259ni m\u00fczakir\u0259 etm\u0259lidirl\u0259r: &#8220;\u00c7\u00fcnki d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, son vaxtlar r\u0259qsl\u0259rimizin, \u00fcmumiyy\u0259tl\u0259, ritmi d\u0259yi\u015fdirilm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131b. Bizim klassik v\u0259 son d\u0259r\u0259c\u0259 m\u0259\u015fhur r\u0259qsl\u0259rimiz var idi ki, orada sakit, a\u011fayana, qad\u0131n z\u0259rfliyi, ki\u015fi v\u00fcqar\u0131 n\u00fcmayi\u015f olunurdu. Lakin art\u0131q onlar\u0131n ritml\u0259ri d\u0259yi\u015fdirilir. Bel\u0259likl\u0259, Az\u0259rbaycan musiqisind\u0259 ritml\u0259\u015fm\u0259 gedir.<\/p>\n<p>Bu bar\u0259d\u0259\u00a0 d\u0259f\u0259l\u0259rl\u0259 qeyd etmi\u015f\u0259m ki, son vaxtlar r\u0259qsl\u0259rimizd\u0259 h\u0259dd\u0259n art\u0131q gurultu var. Y\u0259ni ah\u0259ng itib, gurultu is\u0259 art\u0131b. M\u0259s\u0259l\u0259n, &#8220;Qayta\u011f\u0131&#8221; v\u0259 dig\u0259r oynan\u0131lan m\u0259\u011frur r\u0259qsl\u0259rimiz d\u0259 var idi, indi g\u00f6r\u00fcr\u0259m ki, onlar\u0131 da &#8220;M\u0259\u015f\u0259di \u0130bad&#8221;\u0131n r\u0259qsin\u0259 d\u00f6nd\u0259ribl\u0259r. Bunlar narahat\u00e7\u0131l\u0131q do\u011furur&#8221;.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/img.milli.az\/2016\/06\/14\/443426_000.jpg\" alt=\"Image result for Xalq artisti, m\u0259\u015fhur r\u0259qqas Roza C\u0259lilova\" \/><\/p>\n<p>Xalq artisti, m\u0259\u015fhur r\u0259qqas Roza C\u0259lilova problemin \u0259sas\u0131 \u00f6lk\u0259mizd\u0259 baletmeysterin olmamas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu bildirdi:\u00a0&#8220;R\u0259qs qurulu\u015flar\u0131 art\u0131q yoxdur. \u018fmin\u0259 Dilbazi v\u0259 dig\u0259rl\u0259ri art\u0131q v\u0259fat edib, m\u0259n is\u0259 qocalm\u0131\u015fam. Az\u0259rbaycanl\u0131 olan bir pe\u015f\u0259kar baletmeysterl\u0259r\u0259 ehtiyac\u0131m\u0131z var. Amma gedib Qrozn\u0131dan baletmeyster g\u0259tiribl\u0259r. O is\u0259 he\u00e7 az\u0259rbaycanca dan\u0131\u015fa bilmir, r\u0259qsl\u0259rimizi nec\u0259 quracaq? Probleml\u0259rd\u0259 el\u0259 buradan ba\u015flay\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>Xalq artisti toylara ged\u0259n r\u0259qqaslar\u0131 da q\u0131nay\u0131b:<\/p>\n<p>&#8220;Toya indi \u00e7\u00f6r\u0259k a\u011fac\u0131 kimi bax\u0131rlar. Amma \u00e7\u00f6r\u0259k qazanmaq \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox i\u015f var. Gedib\u00a0 paltar yusunlar, ya da bir i\u015fin\u00a0 qulpundan yap\u0131\u015fs\u0131nlar. M\u0259n r\u0259qqas q\u0131zlar\u0131n toylarda r\u0259qs etm\u0259sin\u0259 m\u0259nfi m\u00fcnasib\u0259t b\u0259sl\u0259yir\u0259m. \u00c7\u00fcnki toy tamam ba\u015fqa \u015feydir, orada s\u0259rxo\u015fu da,\u00a0 a\u011f\u0131ls\u0131z\u0131 da v\u0259 sair\u0259 var. Biz s\u0259hn\u0259d\u0259 oynam\u0131\u015f\u0131q. S\u0259hn\u0259 b\u00f6y\u00fck al\u0259mdir. R\u0259qqas q\u0131zlar s\u0259hn\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259lidirl\u0259r. \u0130nsan \u00f6z\u00fcn\u00fc qorumal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bir daha qeyd edir\u0259m, toylarda qad\u0131nlar\u0131n ki\u015fi, ki\u015fil\u0259rin d\u0259 qad\u0131n kimi r\u0259qs etm\u0259sinin \u0259sas k\u00f6k\u00fc baletmeysterl\u0259rimin olmamas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ortaya \u00e7\u0131xanlar da ordan-burdan kasetl\u0259r tap\u0131b, ba\u015flay\u0131r r\u0259qs \u00f6yr\u0259nm\u0259y\u0259. Bizim \u00e7oxlu sayda g\u00f6z\u0259l r\u0259qsl\u0259rimiz var. Amma toyda &#8220;Hop-stop&#8221; oynay\u0131rlar. G\u0259lin &#8220;L\u0259zginka&#8221; oynay\u0131r. El\u0259 burdan g\u00f6t\u00fcr\u00fcn, bax\u0131n ki, v\u0259ziyy\u0259t n\u0259 q\u0259d\u0259r d\u0259yi\u015fib. Xat\u0131rlay\u0131ram ki, bizim d\u00f6vr\u00fcm\u00fczd\u0259 g\u0259lin toyda otururdu, yem\u0259y\u0259 d\u0259 utan\u0131rd\u0131&#8230; \u0130ndi \u00f6z t\u0259nqidl\u0259rimizi bildiririk, xeyri n\u0259dir?&#8221;<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ki\u015fil\u0259r qad\u0131n, qad\u0131nlar da ki\u015fi kimi oynayarsa&#8230;; Roza C\u0259lilova: &#8220;Bizim d\u00f6vr\u00fcm\u00fczd\u0259 g\u0259lin toyda otururdu, yem\u0259y\u0259 d\u0259 utan\u0131rd\u0131&#8230; &#8221; &#8220;Ki\u015fil\u0259r r\u0259qsl\u0259rini qad\u0131n, qad\u0131nlar da ki\u015fi h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259ri il\u0259 &#8220;z\u0259nginl\u0259\u015fdirirl\u0259r&#8221;. \u0130ndi toylara r\u0259qs&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2624,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25,24,15,23,7,1],"tags":[],"class_list":["post-2623","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm","category-manset","category-mdniyyt","category-musahib","category-sosial","category-xbr-xtti"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2623","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2623"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2623\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2625,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2623\/revisions\/2625"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2624"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2623"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2623"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2623"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}