{"id":1160,"date":"2017-09-08T18:03:53","date_gmt":"2017-09-08T14:03:53","guid":{"rendered":"http:\/\/mediazona.az\/?p=1160"},"modified":"2017-09-08T18:03:53","modified_gmt":"2017-09-08T14:03:53","slug":"n%c9%99zir-qutulari-yigisdirilmalidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mediazona.az\/?p=1160","title":{"rendered":"\u201cN\u0259zir qutular\u0131 y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r\u201d"},"content":{"rendered":"<p><strong>Deputat:\u00a0&#8220;Y\u0131\u011f\u0131lan b\u0259zi v\u0259saitl\u0259r xaricd\u0259ki ay\u0259tullahlar\u0131n cibin\u0259 gedir&#8221;<\/strong><\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n ist\u0259nil\u0259n b\u00f6lg\u0259sin\u0259 s\u0259f\u0259r ed\u0259rk\u0259n yol boyu qura\u015fd\u0131r\u0131lan n\u0259zir qutular\u0131na rast g\u0259lm\u0259k olar. T\u0259bii ki, n\u0259zir qutular\u0131 pirl\u0259rin, m\u0259scidl\u0259rin h\u0259y\u0259tind\u0259 d\u0259 qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. H\u0259r g\u00fcn minl\u0259rl\u0259 insan ax\u0131n\u0131 m\u00fc\u015fayi\u0259t olunan yerl\u0259rd\u0259 n\u0259zir qutular\u0131na at\u0131lan m\u0259bl\u0259\u011f d\u0259 azl\u0131q t\u0259\u015fkil etmir. Anlay\u0131r\u0131q ki, n\u0259zir, ian\u0259 din\u0259 xas m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259ndir. Amma qura\u015fd\u0131rlan n\u0259zir qutular\u0131n\u0131n hans\u0131 mexanizml\u0259 i\u015fl\u0259diyini bilmirik. Y\u0131\u011f\u0131lan pullar\u0131n hara x\u0259rcl\u0259ndiyind\u0259n d\u0259 tam olaraq x\u0259b\u0259rsizik. M\u0259s\u0259l\u0259n, b\u0259zi xarici\u00a0 \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 n\u0259zir qutular\u0131ndan y\u0131\u011f\u0131lan v\u0259saitl\u0259rin hara x\u0259rcl\u0259nm\u0259si bar\u0259d\u0259 ictimaiyy\u0259t\u0259 \u015f\u0259ffaf hesabat t\u0259qdim edilir. G\u00f6t\u00fcr\u0259k, T\u00fcrkiy\u0259ni. Orada m\u0259scidl\u0259rd\u0259n y\u0131\u011f\u0131lan ian\u0259l\u0259r\u0259 d\u00f6vl\u0259t n\u0259zar\u0259ti var. Bel\u0259 ki, hans\u0131sa m\u0259scid\u0259 s\u0259d\u0259q\u0259 veril\u0259n zaman \u00f6lk\u0259nin Maliyy\u0259 Nazirliyind\u0259n veril\u0259n n\u00f6mr\u0259li hesabat blanklar\u0131ndan istifad\u0259 olunur. M\u0259scid n\u0259zirin m\u0259bl\u0259\u011fin\u0259 uy\u011fun m\u0259daxil q\u0259bzi verir. Az\u0259rbaycanda n\u0259zir qutular\u0131 onun yerl\u0259\u015fdiyi m\u0259scidin dini icmas\u0131n\u0131n n\u0259zar\u0259tind\u0259dir, icmalar is\u0259 y\u0131\u011f\u0131lan ian\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 Qafqaz M\u00fcs\u0259lmanlar\u0131 \u0130dar\u0259sin\u0259 (QM\u0130) hesabat verirl\u0259r. N\u0259zir qutular\u0131na toplanan ian\u0259l\u0259rin x\u0259rcl\u0259nm\u0259sind\u0259 sui-istifad\u0259 hallar\u0131n\u0131n oldu\u011fu bar\u0259d\u0259 tez-tez m\u00fcxt\u0259lif fikirl\u0259r s\u0259sl\u0259ndirlir. B\u0259s, y\u0131\u011f\u0131lan v\u0259sait\u0259 d\u00f6vl\u0259t n\u0259zar\u0259ti t\u0259tbiq etm\u0259k olmazm\u0131? Bizim \u00f6lk\u0259mizd\u0259 n\u0259zir qutular\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131 nec\u0259 bir mexanizm haz\u0131rlanmal\u0131d\u0131r? Eyni zamanda, n\u0259zir qutular\u0131n\u0131n x\u00fcsusi komissiya t\u0259r\u0259find\u0259n a\u00e7\u0131lmas\u0131, aktla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131, y\u0131\u011f\u0131lan v\u0259saitin bir yer\u0259 toplanmas\u0131 qaydalar\u0131 i\u015fl\u0259n\u0259 bil\u0259rmi? V\u0259 ya n\u0259zir qutular\u0131nda y\u0131\u011f\u0131lan v\u0259saitd\u0259n vergi tutula bil\u0259rmi?<\/p>\n<p>Milli M\u0259clisin \u0130ctimai birlikl\u0259r v\u0259 dini qurumlar komit\u0259sinin \u00fczv\u00fc, deputat\u00a0 Fazil Mustafa m\u0259s\u0259l\u0259nin ciddi problem oldu\u011funu dem\u0259kl\u0259, h\u0259m d\u0259 n\u0259zir qutular\u0131n\u0131n y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n z\u0259ruriliyini x\u00fcsusi vur\u011fulay\u0131b: &#8220;Bu m\u0259s\u0259l\u0259 h\u0259r birimizi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcr. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, n\u0259zir qutular\u0131n\u0131 tamamil\u0259 y\u0131\u011f\u0131\u015fd\u0131rmaq laz\u0131md\u0131r. N\u0259zir qutular\u0131 h\u0259r hans\u0131 bir \u015f\u0259kild\u0259 m\u0259scid\u0259 yard\u0131m qutular\u0131 ola bil\u0259r. Amma kim\u0259s\u0259 v\u0259sait \u00f6d\u0259nilm\u0259si anlay\u0131\u015f\u0131 do\u011fru deyil. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, dind\u0259 &#8220;n\u0259zir qutusu&#8221; anlay\u0131\u015f\u0131 yoxdur. \u018fg\u0259r bunu dinl\u0259 \u0259sasland\u0131r\u0131rlarsa, dinl\u0259 ciddi \u0259laq\u0259si yoxdur. Bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 insanlar bilm\u0259lidirl\u0259r ki, dinl\u0259 \u0259laq\u0259si olmayan h\u0259r hans\u0131 atributlar\u0131n ya\u015fanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn deyil. M\u0259s\u0259l\u0259n, bir m\u00fcdd\u0259t \u0259vv\u0259l\u00a0 bayraqlarla ba\u011fl\u0131 bir i\u015f g\u00f6rd\u00fck. O zaman qanunvericilikd\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutduq ki, dini atribut olmayan bayraqlar\u0131 h\u0259r hans\u0131 yerd\u0259, m\u0259scidd\u0259 da\u015f\u0131maq qeyri-m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00c7\u00fcnki bu g\u00fcn dini bayraq anlay\u0131\u015f\u0131 yoxdur. Bu c\u00fcr hallar sad\u0259c\u0259 bir \u0259n\u0259n\u0259dir. \u018fn\u0259n\u0259l\u0259rin bu c\u00fcr ya\u015famas\u0131 do\u011fru deyil. Amma m\u00fc\u0259yy\u0259n mexanizm ola bil\u0259rs\u0259 bel\u0259, n\u0259zir qutular\u0131n\u0131n\u00a0 qanunvericilikd\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmas\u0131 do\u011fru deyil&#8221;. Deputat\u0131n s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, \u0259slind\u0259 cahil insanlar n\u0259zir qutular\u0131na\u00a0 s\u0259d\u0259q\u0259 verm\u0259kd\u0259 maraql\u0131d\u0131rlar: &#8220;Bir d\u0259 g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz ki, Bibiheyb\u0259t m\u0259scidi yolunda kims\u0259 ma\u015f\u0131n\u0131n\u0131 saxlay\u0131b qutuya 5 manat sal\u0131r ki, yol getdiyin\u0259 g\u00f6r\u0259 \u00fcr\u0259yind\u0259 n\u0259s\u0259 bir pis \u015fey qalmas\u0131n. Halbuki, dind\u0259 bel\u0259 r\u00fc\u015fv\u0259t yoxdu. Bu c\u00fcr cahillikl\u0259, savads\u0131zl\u0131qla ba\u011fl\u0131 olan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259ri c\u0259miyy\u0259td\u0259 x\u00fcsusi maarifl\u0259ndirici add\u0131mlar atmaqla\u00a0 ortadan qald\u0131rma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fmaq laz\u0131md\u0131r. M\u0259tbuat bu m\u0259s\u0259l\u0259ni diqq\u0259td\u0259 saxlamal\u0131d\u0131r. Az\u0259rbaycanda onsuz da m\u00fc\u0259yy\u0259n v\u0259saitl\u0259r y\u0131\u011f\u0131laraq \u0130rana, \u0130raqa, ordak\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n ay\u0259tullahlar\u0131n cibin\u0259 gedir. Onlar da h\u0259min v\u0259saiti erm\u0259nil\u0259r\u0259 g\u00f6nd\u0259rirl\u0259r ki, &#8220;gedin, az\u0259rbaycanl\u0131larla vuru\u015fun, onlar\u0131n qan\u0131n\u0131 t\u00f6k\u00fcn&#8221;. Bunlar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131 al\u0131nmal\u0131d\u0131r&#8221;. \u00a0Dini yazar K\u0259nan R\u00f6v\u015f\u0259no\u011flu deyir ki, d\u00fcnyada ian\u0259d\u0259n vergi tutulmur: &#8220;\u00c7\u00fcnki m\u0259qs\u0259d yard\u0131m etm\u0259kdirs\u0259, d\u00f6vl\u0259t hans\u0131 adla vergi tutmal\u0131d\u0131r?!. \u018fksin\u0259, bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259 xeyriyy\u0259 i\u015fl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259 vergil\u0259rd\u0259 g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259r olur. \u00c7\u00fcnki dediyim kimi, burda m\u0259qs\u0259d c\u0259miyy\u0259td\u0259 daha az t\u0259minatl\u0131, ehtiyacl\u0131 insanlara yard\u0131m etm\u0259kdir. Bunu d\u00f6vl\u0259tl\u0259 yana\u015f\u0131, v\u0259t\u0259nda\u015flar edirs\u0259, d\u00f6vl\u0259t bunu ed\u0259nl\u0259ri vergiy\u0259 c\u0259lb etm\u0259m\u0259lidir, \u0259ksin\u0259 t\u0259\u015fviq etm\u0259lidir. \u00c7\u00fcnki d\u00f6vl\u0259tin \u00e7iynind\u0259ki y\u00fck\u00fc azald\u0131rlar. \u0130kincisi, bir adam fond yarad\u0131r v\u0259 ya m\u0259scid icmas\u0131 n\u0259zir qutusu qoyursa,\u00a0 bunu hans\u0131 formada m\u0259rk\u0259zl\u0259\u015fdir\u0259 bil\u0259r? Bunun he\u00e7 bir mexanizmi yoxdur. D\u00fcnyan\u0131n b\u00fct\u00fcn \u00f6lk\u0259l\u0259rind\u0259 dini m\u0259rk\u0259zl\u0259rin, ibad\u0259t ocaqlar\u0131n\u0131n ian\u0259 toplamas\u0131 normal qar\u015f\u0131lan\u0131r. \u00c7\u00fcnki bu m\u00fc\u0259yy\u0259n m\u0259nada inanc m\u0259s\u0259l\u0259sidir. N\u0259zir ver\u0259n d\u0259 inanmal\u0131d\u0131r, qutulara toplanan v\u0259sait insanlara, ehtiyaclara x\u0259rcl\u0259n\u0259c\u0259k&#8230; \u018fks\u0259 halda, he\u00e7 bir mexanizm, n\u0259zar\u0259t institutu burada \u015f\u0259ffafl\u0131q yarada bilm\u0259z. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 m\u0259s\u0259l\u0259nin h\u0259ll yolu insanlar\u0131n n\u0259zirl\u0259ri inand\u0131qlar\u0131 adamlara v\u0259 ya yerl\u0259r\u0259 &#8211; hans\u0131 ki, \u015f\u0259ffaf \u015f\u0259kild\u0259 x\u0259rcl\u0259n\u0259c\u0259yin\u0259 \u00fcmid edirl\u0259r &#8211; verm\u0259l\u0259ridir&#8221;. K\u0259nan R\u00f6v\u015f\u0259no\u011flunun s\u00f6zl\u0259rin\u0259 g\u00f6r\u0259, burada\u00a0 inam m\u0259s\u0259l\u0259si x\u00fcsusi rol oynay\u0131r: &#8220;H\u0259r yerd\u0259 qoyulan qutu n\u0259zir verm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas yaratm\u0131r.\u00a0V\u0259t\u0259nda\u015f inand\u0131\u011f\u0131, verdiyi pulun h\u0259qiq\u0259t\u0259n \u00fcnvan\u0131na x\u0259rcl\u0259n\u0259c\u0259yin\u0259 \u00fcmid etdiyi yer\u0259 n\u0259zir verm\u0259lidir. Qutu v\u0259 ya bank hesab\u0131, bu mahiyy\u0259ti d\u0259yi\u015fmir. \u0130nsanlar yard\u0131mla\u015fmal\u0131d\u0131r, bunu \u0259n \u00e7ox t\u0259kid ed\u0259n is\u0259 dindir. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259 ian\u0259l\u0259rin m\u0259scidl\u0259rd\u0259, ibad\u0259t yerl\u0259rdind\u0259 toplanmas\u0131 normald\u0131r. Sad\u0259c\u0259, problem onun kimin vasit\u0259sil\u0259 x\u0259rcl\u0259nm\u0259sidir&#8221;. \u00a0Qafqaz M\u00fcs\u0259lmanlar\u0131 \u0130dar\u0259sind\u0259 hesab edirl\u0259r ki, n\u0259zir qutular\u0131na toplanan ian\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 \u015f\u0259ffafl\u0131q vacib \u015f\u0259rtdir. \u00a0Qurumdan bildirilib ki, m\u00fcs\u0259lman icmalar\u0131 ian\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 QM\u0130-y\u0259 hesabat verirl\u0259r: &#8220;QM\u0130-nin N\u0259zar\u0259t T\u0259fti\u015f Komissiyas\u0131 m\u0259scidl\u0259rd\u0259 ian\u0259l\u0259rin nec\u0259 x\u0259rcl\u0259ndiyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259fti\u015f apar\u0131r. Toplanan ian\u0259l\u0259rl\u0259 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r aras\u0131nda olan uy\u011funluqdan bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 n\u0259 d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 \u015f\u0259ffafl\u0131q oldu\u011fu, hesabatlar\u0131n \u015f\u0259ffaf olmas\u0131 m\u0259lum olur. Amma QM\u0130 n\u0259zir qutular\u0131na toplanan ian\u0259l\u0259r\u0259 tam n\u0259zar\u0259t d\u0259 ed\u0259 bilm\u0259z. \u00c7\u00fcnki, m\u0259scidl\u0259rd\u0259 b\u0259z\u0259n o ian\u0259l\u0259rd\u0259n el\u0259 i\u015fl\u0259r\u0259 v\u0259sait s\u0259rf olunur ki, bu i\u015f &#8220;sa\u011f \u0259lin verdiyind\u0259n sol \u0259l x\u0259b\u0259r tutmamal\u0131d\u0131r&#8221; prinsipi il\u0259 yerin\u0259 yetirilir. Kims\u0259siz insanlara yard\u0131mlar edilir v\u0259 sair. Amma biz d\u0259 toplanan ian\u0259l\u0259rin x\u0259rcl\u0259nm\u0259sind\u0259 \u015f\u0259ffafl\u0131\u011f\u0131n olmas\u0131n\u0131n t\u0259r\u0259find\u0259yik&#8221;.Olaylar.az<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Deputat:\u00a0&#8220;Y\u0131\u011f\u0131lan b\u0259zi v\u0259saitl\u0259r xaricd\u0259ki ay\u0259tullahlar\u0131n cibin\u0259 gedir&#8221; Az\u0259rbaycan\u0131n ist\u0259nil\u0259n b\u00f6lg\u0259sin\u0259 s\u0259f\u0259r ed\u0259rk\u0259n yol boyu qura\u015fd\u0131r\u0131lan n\u0259zir qutular\u0131na rast g\u0259lm\u0259k olar. T\u0259bii ki, n\u0259zir qutular\u0131 pirl\u0259rin, m\u0259scidl\u0259rin h\u0259y\u0259tind\u0259 d\u0259 qura\u015fd\u0131r\u0131l\u0131r. H\u0259r&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1161,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25,24,7,1],"tags":[],"class_list":["post-1160","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundm","category-manset","category-sosial","category-xbr-xtti"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1160","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1160"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1160\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1162,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1160\/revisions\/1162"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1161"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1160"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1160"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediazona.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1160"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}